Feeds:
Posts
Comments

Archive for October, 2011

—   როგორ დაგვაშორა ცხოვრებამ  ბავშვობის მეგობრები.—–გაიფიქრა  გზად  მიმავალმა  ქალმა და გაკრიალებულ ,თეთრ   მანქანას  გააყოლა თვალი.—მაინც  რა მოულოდნელობითაა სავსე  წუთი  ცოფელი.—-განაგრძო  ფიქრი და გონებაში წარსული ცხოვრების  სურათები ამოტივტივდა.

ორივე  გაჭირვებასა და სიღარიბეში იზრდებოდნენ.  ამან  უფრო  დააახლოვა ერთმანეთთან. წამოიჩიტნენ დამშვენდნენ . განსაკუთრებით  თამარმა დაიმშვენა ქალობა. მეგი კი უფრო  ჩვეულებრივ გოგონად დარჩა.  მით უმეტეს მის კოპწიაობაზე მშობლები არ წუხდნენ. უფრო მეტიც, საჭიროდაც არ თვლიდნენ. მათთვის მთავარი იყო შვილები მშივრები არ ჰყოლოდათ.

თამარს კი დედა არაფერს აკლებდა. წელებზე ფეხს იდგამდა და ქალიშვილს დედოფალივით აკეკლუცებდა. მოწესრიგებული, ძვირფასად ჩაცმული და ორმაგად გალამაზებული თამარი ტოლებში ამაყად დადიოდა. თაყვანისმცემლების სიმრავლემ თავდაჯერებულობა შემატა.

მირბი—-მორბოდნენ მაჭანკლები.

გარიგება—ესეიგი მხარეები ურიგდებიან ერთმანეთს, პირობას დებენ  , ითხოვენ,  პირდებიან…

რა ვუყოთ, რომ სიყვარულის ღმერთი დუმს.

რაკი გარიგებაზე მიდგა საქმე , თაყვანისმცემლებში საუკეთესო  შეარჩიეს და კარგადაც გაურიგდნენ.

როგორც იტყვიან ჩიტის რძეც არ აკლდა თამარს.

მეგისთვის კი მთავარი სიმდიდრე სიყვარული იყო. შინაგანად ეს ეამაყებოდა კიდეც , მაგრამ თავი მაინც დამცირებულად იგრძნო,    როცა შემთხვევით შეხვედრილმა ძველმა მეგობარმა ალმაცერად გადახედა მის უბრალო სამოსს.

*     *    *

—-ბედნიერი ქალი ვარ, მე და ჩემს შვილებს არაფერი გვაკლია —ხშირად იტყოდა თამარი.

——მართლაც ბედნიერი ქალი ვარ, შეიძლება ბევრი რამ გვაკლია, მაგრამ კარგი შვილები მყავს  .—–ფიქრობდა მეგი.

——ისევ  დაბალი ქულა მიიღე?  რატომ არ გინდა სწავლა? რა არ გყოფნით ? რა გაკლიათ? მარტო  ბიბლიოთეკა გაქვთ რამოდენა. სულ ფერების  მიხედვით გიწყიათ  ხელუხლებელი წიგნები , დაჯექით და იკითხეთ.

მაღალი ქულები დამახვედრე ,შვილი?  გენაცვალოს დედა!  ამ საგანში რატომ მოიკოჭლე? წიგნი რომ არ გქონდა იმიტომ. არაუშავს რამდენიმე დღეში მაგასაც გიყიდი  და გამოასწორებ. ეჰ, მამას მოსწრებოდა შენი წარმატებები.   როგორ იამაყებდა?!

—-უძვირფასესი ტანსაცმელი მომართვა ჩემმა მეუღლემ  მეც და ბავშვებსაც. ცნობილი მოდელიორის ნამუშევარი. ღმერთო რა ამაყი ვარ!

—–შვილო, ამას ისე კოხტად დაგიკერებ იფიქრებენ სპეციალურადააო ,  ისევ გამოგვადგება. შენისთანა შვილი ნამდვილად იმსახურებს ყველაფერს კარგს, მაგრამ  ცოტაც მოვითმინოთ.

აი , ასეთი  კონტრასტული ოჯახები ჰქონდათ ძველ განუყრელ  მეგოხებს.

ხანდახან  ტვირთისაგან  მკლავებდაწეწილი  მეგი  გზად  რომ  მიდიოდა,  თამარი  ამ დროს  ჩაუქროლებდა  ავტომობილით.  ზოგჯერ  შეაჩერებდა  კიდეც  მანქანას.მაგრამ  მხოლოდ  საკუყთარი სახლის  გადასახვევამდე  მიიყვანდა  მეგის. ამის შემდეგ  ის  ფეხით  აგრძელებდა  გზას.  ამ დროს  მეგი  საშინლად  გრძნობდა  თავს.  მეგობრის  მიერ  გამოჩენილი  ყურადღება  მოწყალებას  უფრო  გავდა  და  შეურაცხყოფდა.  მითუმეტეს,  რომ  მათი  ნაცნობობა  სულ  ამით  შემოიფარგლებოდა  უკვე.

* * *

დრო გადიოდა, ბავშვები იზრდებოდნენ.  თამარის ოჯახში  ქონებას ქონება ემატებოდა  , მეგის  ოჯახი კი ხშირად  მსუბუქ ი   სადილით  გადადიოდა.

—–დედა,ეს რა ფულია  ,ეს როგორ  მეყოფა…..კიდევ…ითხოვდნენ  თამარის შვილები  .  ითხოვდნენ  და  რა თქმა  უნდა  ღებულობდნენ  კიდეც.

——-დედა, ექსკურსიაზე  არ  წავედი  დეა ამ  ფულს  უკან  გიბრუნებ ,  გამოგვადგება—შვილის  გულისხმიერებამ  ცრემლი  მოგვარა  მეგის.

*  *  *

——–ასეა  ქრთამი ჯოჯოხეთს ანათებს !—-კისერზე  ჩამოეკიდა თამარი მეუღლეს.—-პოლიციას   ჩაუთვალე  ფული  და ყველა საბუთი  განადგუდა.  შენ შვილს  კი  არც  ჩხუბი  მოსვლია , არც  არ ავინ  დაუჭრია და არც  პოლიციაში  ყოფილა  არასდრეოს.—-თრაბახი8თ  აიკლო  ოჯახი  ქალმა .

მეგი  გაფითრებული  შევარდა  პოლიციის  შენობაში.  ადფამიანის  სახე  აღარ  ქონდა  ,  ერთიანად  კანკალებდა.

——როგორ  გეკადრებათ,  ჩემი შვილის  ჩხუბი  და  იარაღი  ვინ  გაიგონა?!  ან  იქნებ , თქვენი  აზრით  უპატრონოა  ეს  ბავშვი  და  რამეს  დააწერტ.

მეგის  და  მის  შვილს  მთელი  უბანი  ამოუდა  მხარში  და  შვილის  უდანაშაულობა  დაამტკიცეს.

*  *  *

თავშეკრული  და  გულშეწუხებული  თამარი  ძვირფას  დივანზე  მისვენებულიყო.  მეუღლე  კი  ყავის  ფინჯანში  რაღაც  წვეთებს  გულმოდგინედ  უგროვებდა.  ცოლს  თვალს  ვერ  უსწორებდა  და  მზრუნველად  განაგრძობდა  წვეთების  თვლას .

——რა დონდლო  კაცი  ხარ  ,  ხომ  თქვი  ბავშვის  სწავლის  საქმე  მოვაგვარეო .

——-რა ვიცი  ძვირფასო,   რამდენიც  მითხრა   არ შევვაჭრებივარ,  ყველა  ჩაუთვალე . შენს  თავს  გეფიცები  მივეცი  არ  დამნანებია.

——მიეცი  და  ბავშვი  მაინც  უნივერსიტეტის  გარეთ  დარჩა.  ღმერთო  , ნუთუ  ეს  სამართალია.

——კარგი  , საყვარელო  ოღონდ  შენ  დამშვიდდი  გაისად  მოვახერხებ  რამეს  .  ოღონდ  არ  ინერვიულო  გულს  გაუფრთხილდი.

——არა,  მე გულს  ეს  არ  მიკლავს  ჩემი  შვილი  არ  დამრჩება.  რამეს  მაინც  მოვახერხებ,  მაგრამ  თავი  სად  გამოვყო , ჩემი  ბავშვი  გარეთაა  და  იმ  ღარიბ–ღატაკი  მეგის  შვილი კი უნივერსიტეტში.  ვის  უფრო  მოუხდებოდა  იქ  სიარული  , ჩემს  პეწენიკა  შვილს  ტუ  მეგის  ჩაუცმელ  –დაუხურავ  ბიჭს?!   აი  , ეს  მხეთქავს  გულზე.  როგორ  ვთქვა,  როგორ  ვიკადრო.

*  *  *

მძიმე  ცხოვრებამ  ადრე  გატეხა  მეგის  ჯანმრთელობა     ვაჟიშვილი  უნივერსიტეტიდან  საზღვარგარეთ   გაუშვეს.

ავადმყოფობა  არ  შეიმჩნია დედამ  შვილს  ჯავრი  არ  გაატანა.  ქალიშვილები  ავადმყოფს  თავს  ევლებოდნენ.  მეგი  იმდენს  ეცადა  , ინგლისიდან  დაბრუნებულ  შვილს  ფეხზე  მდგომი  დახვდა  და მისი  ჩამოსვლით  გაიხარა.  უფრო  დიდი  სიხარული  კი  შემდგომ  ელოდა  თურმე.  მისი  შვილი  მთელი  ქალაქის  მმართველი  გახდა.    ხუმრობა ხომ არაა—–მეგის  შვილი ამოდენა  ქალაქის  მერი.

——ჩემმა შვილებმა  რატომ  ვერ  მიაღწიეს  ვერაფერს.—-აქოთქოთდა  ამ  ამბის  გაგებისთანავე  თამარი——არაფერი  დამიკლია ,  მათთვის  ვცხოვრობდი  ,  ყველაზე  კარგი  მაგათ  ეცვათ,  საბავშვო  ბაღიდან  დაწყებული   საუკეთესოს  ვურჩევდი  და  საბოლოოდ რა მივიღე?  უქნარა და ზარმაცი  შვილები!  აი  მეგის  როგორ  გაუმართლა?! მისი  შვილი  ქალაქს  მართავს,  კიდევ  დააწინაურებენო  ამბობენ.  ღმერთო,  მე  ნამდვილად  გავგიჟდები.

—–დედა,რა  დაგემართა  ? ახლა  რის გამო  ფორიაქობ?  —–მხოლოდ  ახლა  მიაქცია  ყურადღება  ტელევიზორის  ყურებით  გართულმა  ვაჟმა.

——-თქვენ  გამითეთრეთ  თმა  , თქვენ  გამიჩინეთ  ნაოჭები  და  ბოლის  თქვენ  მომკლავთ  მე.

——–შენ  რომ  ყველაფერი  ჩვენ  არ  გადმოგვაბრალო  არ  შეიძლება  რასაც  შენ  ამბობ  ,  უბრალოდ  ცხოვრების  კანონზომიერებაა  .

——თქვენ  დამიჩქარეთ  ყველაფერი  .ჩემს  სილამაზეს   ასე  მალე  დაჭკნობა არ ეწერა.

——-კარგი  რა,  დედა,  საკმარისია  .შენ  ყველაზე  ლამაზი,  ყველაზე  ჭკვიანი  და  მზრუნველი  დედა  ხარ, ოღონდ  მეუღლესა  და  შვილებში  არ  გაგიმართლა. ახლა კი  საქმე მაქვს  და მომისმინე.

——რა ჯანდაბა  გინდა,  უფრო  სწორად  რამდენი   .

——ფულზე  პრობლემა  არაა  ხომ ?!  ამჯერედ  სხვა საქმე  მაქვს .ჩვენი  ქალაქის  მერის  დედა    შენი  ბავშვობის  მეგობარი  ხომაა?  მიდი  რა  , ჩვენთვის  ერტი  კარგი  სამუშაო  სთხოვე.

——-ვის  ვთხოვო  მეგის?—-თვალები  გაუფართოვდა  თამარს.

——-რა სახე  მიიღე  , რა  გემართება?

—–ჩვენთვისო  ,რომ  თქვი,  ვინაა ის  მეორე?  —-თამარმა  სასწრაფოდ  სხვა  საკითხზე  გადაიტანა  შვილის  ყურადღება .

—–მე და ნიკო.

——შენ  რომ  სხვა არ აიკიდო  ისე  როგორ  შეიძლება.  რად  მჭირდება  მე  ნიკო? როდის  უნდა  იფიქრო  მხოლოდ  შენს   თავზე?

——დედა,  საკმარისია  . ნიკო  იმიტომ  არ  მოგწონს,  შენ  რომ  იკადრო  ისეთი  ოჯახის  შვილი  არაა.  ერთხელ  უკვე  დამაშორე.და  რა  შედეგი  მოყვა ამას  კი  იცი  .მოკლედ  , ან მე და  ნიკო   სამუშაოს ერთად  დავიწყებთ,  ან  ისევ  ძველ  გზას  დავადგები.

——მაშანტაჟებ?! ნარკომანი, რომ  არ  იყო  აუცილებლად  ნიკოს  გვერდით   უნდა  იყო არა?   კი ,  ბატონო   თუ  ასე  გინდა….

——დიახ,  ასე  მინდა  და  ისიც იცოდე  , ანისაც  დავიბრუნებ.  ზედმეტი  სიტყვა  არ  გავიგონო.

——-კი  მაგრამ….

——არავითარი  მაგრამ.  გიბრუნებთ  იმ  მანქანას  ანის  სიყვარულის  სანაცვლოდ  რომ  მაჩუქეთ.

——შვილო?…

——დედა,  შეიგნე  შნი  შვილები  ბავშვები  აღარ  არიან.  რატომ  არ  ისვენებ? მეორედ  ხომ  არ  მოხვალ  ამ  ქვეყნად.  ღმერთმა  საშუალება  მოგცა  , გაერტე  ,ფასეული  ნახე  რამე,  ნახატები  დაათვალიერე,  მუსიკა  მოისმინე,  იმოგზაურე  და  ხანდახან  სხვაც  გაიხსენე.

——ვინ  სხვა?

——გაჭირვებული  ვინმე  ,რა  ცოტაა?!  მიმოიხედე  ირგვლივ  .ზოგიერთის  ცხოვრების  საფასური   მხოლოდ  ერთი  თეფში  გაქვს,  თუმცა   მაინც  წუწუნებ  და წუწუნებ.

——-ესეიგი  რაც  გვაქვს   ყველაფერი  გაჭირვებულებს  დაურიგოთ  არა?  კი  მაგრამ  თქვენ?

——-ჩვენც  მივხედავთ  თავს  არ  დავიკარგებით.    შნ  რომ გგონია  არც  ისე  ცუდები  და  უსუსურები  ვართ.  ახლა  ეს  მითხარი,  მიდიხარ  შნს  მეგობართან?

——იქნებ  თვით  მერთან  მივიდე .

——ესეც  შეიძლება  მაგრამ  ბარემ  მეგობარიც  მოინახულე.

——-არ  ვიცი  მოვიფიქრებ.

——-შენებურად  ახლა  რაიმე  დაწესებულების  დირექტორობას  ნუ  მოთხოვ  .ხომ  იცი  მე  და  ნიკო  კარგად  ვუკრავთ  და  ამ  კუთხით….

——–ისევ  მუსიკას  გაიძახი?! —–ისტერიული  ყვირილით  შაწყვეტინა  თამარმა  შვილს—–რა იქნებოდა  მეც  მყოლოდა  ექიმი  შვილები  რა  მოხდებოდა …

—–კარგი  რა  დედა  !  მე  და  ექიმი?!  ხომ  ნახე  არაფერი  გამომივიდა. შენ  იცი  რა  არის  ნიჭი?   ნიჭი  ადამიანის  მისიაა,  ის  რისთვისაც  ყოველი  ჩვენგანი  მოავლინა  უფალმა ამ  ქვეყნად  .

——რატომ? ეს  ხელები  ფორტეპიანოს  თუ  დაუკრავს   ქირურგობას  ვერ  მოახერხებს?!  ნეტა  მამა გყავს  ისეთი  მხარში  არ  ამოგიდგეს  თუ  დედა?

——კი, კი , წარმოიდგინე   ერთ  მხარეს  დედა,  მეორე  მხარეს  მამა,  მე  კი  ვმუშაობ  ავადმყოფთნ,  თანაც  ქირურგი.   გაფიცებ , დედა,  შენ  ამის  გჯერა?   მოვრჩეტ  ამაზე  ლაპარაკს  ნიკოსთან  მეჩქარება.—აღელვებულ  დედას  შვილმა  შუბლზე  აკოცა  და  გაიქცა.

——ღმერთო,  ვერაფრით  გამიგია  , როგორ  გაზარდა  კარგი  შვილები  მეგიმ  და  მე  ვერა?!  სა  დაუშვი  შეცდომა?  იქნებ  მეუღლის  არჩევანში. ის  , რომ  კიდევ  უფრო  მოქნილი  ყოფილიყო…..

*  *  *

ავადმყოფ  მეგის  საკუთარი  ტკივილიც  კი  დაავიწყა  ოთახის  ზღურბლზე  მდგარი  თამარის  დანახვამ.

——თამარ,  შენა  ხარ?  შენც  შეგაწუხე?მობრძანდი.

სტუმარი   გაკვირვებული  იყურებოდა  აქეთ–იქით  .აღარსად ვ იყო  ის  ძველი  ქოხი,  არ  ოთახში  იგრძნობოდა  სიღარიბე.  პირიქით, მეგი  მეტად  ძვირფას  საწოლში  იწვა.  ასეთი  თვით  თამარს  არ  ღირსებია.

——როგორ  ხარ   შე  საცოდავო?—–მწუხარებით  მიმართა  მან  ავადმყოფს  .

——საცოდავის  რა  მაქვს, თამარ,  უბრალოდ  ავად  ვარ  თორემ.

——მაპატიე,  უნებურად  წამომცდა, იმიტომ  რომ  ვერც  კი  წარმოვიდგევდი   შენ  ,  ქვრივი,  ასეთ  ცხოვრებას  თუ  ააწყობდი.  ასეთი  სახლ–კარი,  ავეჯი….

——ავეჯი  დიდი  არაფერი.  არც  ვიყავი  ამის  გამადევარი  ძალიან.  მხოლოდ  ეს  საწ2ოლია  ძვირფასი.  ისიც  იმიტომ  ვიყიდე,  რომ  ჩემს  ქმარს  მოსწონდა  და  ნატრობდა.   არ  დასცალდა ნ იმ  მართლაც  საცოდავს  ,  თორემ  მე  რა  მიჭირს  ჩემი  შილების  პატრონს.

——მართლაც,  მართლაც.—-დაეთანხმა  თამარი.

მეგიმ  ძალიან  თბილად  მიიღო  ბავშვობის  მეგობარი.  რაც  უფრო  ბევრ  ამბებს  იხსენებდნენ  ისინი  თავიანთი  ბავშვობიდან,  მით  უფრო   უკვირდათ  მეგის  ქალიშვილებს,   რომ  დედის  ასეთი  ძვირფასი  მეგობარი  მთელი  ცხოვრების  მანძილზე  მათთან  პირველად  გამოჩნდა.

ძველ  მეგობრებს  შორის  ყინული  გალხვა  და ისე  კისკისებდნენ  , თითქოს  ისევ  თხუთმეტიოდე   წლის  გოგონები  იყვნენ  .  მეგი  უშუალობამ  ისე  გაათამამა სტუმარი,  რომ  ყოველგვარი  დაძაბულობა  მოეხსნა  და  სათხოვარიც  თავისუფლად  ბრძანა.

წამი ტ  უხერხული  სიჩუმე  ჩამოვარდა   .

გოგონებმა  ერთმანეთს  გადახედეს,  ჩაეღიმათ. თვით  მეგის  კი  სახის  ერთი  ნაკვრთიც  არ  შეცვლია,  თითქოს  არაფერი  მომხდარა  მოულოდნელი.

——აუცილებლად  გადავცემ  ჩემს  შვილს  ამ  თხოვნას  და  ისე  ვთხოვ,  რომ  შეგისრულოს.  მისი  იმედი  მსქვს. —უთხრა  და თან  თბილად  გაუღიმა.

მისმა ღიმილმა  ჩამოწოლილი  უხერხულობა  საბოლოოდ  გაფანტა  სტუმარი  წავიდა,  გოგონებმა  მანქანამდე  მიაცილეს.  უკან  დაბრუნებულებს  დედა  ჩაძინებული  დახვდათ.

——-დედა  დაიღალა  და  ძინავს.

——-მოგეწონა  დეიდა  თამარი ?

——–არა!  თუმცა  გარეგნობით  ვერ  დაიწუნებ.  ვერ  გამიგია , თუ  ასეთი  კარგი  მეგობარი  იყო,  მხოლოდ  ახლა  რატომ  გამოჩნდა  .

——-რა  არის  აქ  გაუგებარი?

——დედა   კი  მაინც  დაპირდა.

——მე  ვთხოვ  დედას ,  რომ  ამ  ქალის  თხოვნა  საერთოდ  არ  გადასცეს…

——-ჩემი  შვილი  აუცილებლად  შეასრულებს  ამ  თხოვნას—-საყვედურიანი  თვალები  შავლო  მეგიმ  შვილებს.—-თქვენ  კი  ყოჩაღ,  ასეთი  გულღრძო  ვის  დაემსგავსეთ.  იმასაც  კი  ვერ  აფასებთ  რომ  თქვენი  ძმა  საჭირო  კაცია  და  შეუძლია  გაჭირვებულს  დაეხმაროს,  არ  მოველოდი  ამას  თქვენგან.  მეგობრის  სტუმრობით  გამოწვეული  სიხარული  ჩამიმწარეთ.

——ეგ  რა  მეგობარია  შენი,  ან კიდევ  რომელი  გაჭირვებული?!  თვითონ  რომ  ულხინდა  ვინ  გაიხსენა?!

——-ეს  მას  მოეკითხება.  მე  ყოველთვის  კარგი  მეგობარი  ვიყავი  მისი   და ასეთივე  ვიქნები  ყოველთვის.  მოდით ,  აქ  ჩამომიჯექით  სალაპარაკო  მაქვს  თქვენთან.

გოგონები  ჩიტებივით  შემოუსხდნენ  დედას  და  სმენად  გადაიქცნენ  .

——-მამათქვენის  სიკვდილი  მერე  სიცოცხლე  აღარ  მინდოდა.  მაშინ  მე  შვილებიც  არ  მახსობდა  და  როცა  მთელი  არსებით  მარტოობა  შევიგრძენი  აი,  მაშინ  გამახსენდით.  იცით,  რამხელა  ბედნიერება  იყო  ეს  ჩემთვის  .  საოცარია ,  მაგრამ  იმ  უბედურებაში  მე  ბედნიერების  გრძნობაც  განვიცადე.  ეს  კი  თქვენ  მაგრძნობინეთ.  ბედნიერება  სხეულის  ყოველი  უჯრედით  უნდა  შეიგრძნო,  თორემ  ისე  არაფერია  ჭკვიანს  ცოტა  ყოფნის  ბედნიერებისათვის,  ბრიყვს  კი  ბევრიც  არ  ყოფნის.  ამიტომ  მეცოდება  თამარი.

——დედა, შენ  გეცოდება  ის  ქალი?

——-დიახ,  ძალიან  მეცოდება,  ვერ  გრძნობს  ,არ  ყოფნის….

——–კარგი  რა  ,დედა,  ამას  უმადურობა  ქვია  .

——-სწორედაც  .  როცა  უზომოდ  დაღლილი  გულში  ჩემს  ცხოვრებას  და  გაჩენას  ვწყევლიდი  ,  თქვენი  თვალები  მავსებდა  ახალი  ძალებით.  თქვენ  ჩემი  ფერადი  მარტოობა  იყავით.  გახსოვთ,  სამი  დღის  წინ  სასწრაფოდ  ორი  ვედრო  მჭირდება-მეთქი,  რომ  ამოვიჩემე?

გოგონებმა   ერთმანეთს  გადახედეს  .

—–რა  შუაშია  ორი  ვედრო?  მითუმეტეს  არაფერში  გამოგვიყენებია.

მეგის  გულიანად  გაეცინა.

—–იმ  დროს  მანქანა  გაფუჭებული  იყო.  ჩემმა  ბიჭმა   კი  , ქალაქის  მერმა,  უბრალო  სამარშრუტო  ტაქსით  ვედროები  მომიტანა.  ესეიგი  თანამდებობა  თავში  არ  ავარდნია.  საერთოდ  ცხოვრებაში  ყველაფრისათვის  მზად  უნდა  იყო.  დაიმახსოვრეთ,  დაცემის  შიში  ამაღლებას  უნდა  ახლდეს  თან.

—–რა  უცნაური  რამ  მოგიფიქრებია,  დედა,რომ  არ  მოეტანა?

—–როგორ,  ავადმყოფ  დედას  თუ  არ შუსრულებდა თხოვნას,  მაშ  სხვას  ვის  უნდა  ემსახუროს?  ვის  უნდა  გამოადგეს?

——ვედრო   რომ  არ  მოეტანა,  თანამდებობიდან  მოხსნიდი  ალბათ—-გადაიკისკისეს  დებმა.

——-მე  რათქმა  უნდა  არ  მოვხსნიდი,  მაგრამ  დროთა  განმავლობაში  სხვა  მიუჩენდა  თავის  ადგილს.  ახლა  კი  ვიცი,  რომ  ჩემი შვილი  ყოყოჩი  და  ამპარტავანი  არ  არის  . ფეხზე  მყარად  დგას .

მეგიმ  ორივე  შვილი  გულზე  მიიხუტა  და  გაირინდა.

——–მართლაც,  როგორ  დაგვაშორა  ცხოვრებამ  ბავშვობის  მეგობრები—გაიფიქრა  და  თვალთაგან წყვილი  ცრემლი  ჩამოუგორდა.

Read Full Post »

ზოგჯერ ძალიან მიჭირს…

ვერ აღვიქვამ ჩემს ირგვლივ სამყაროს.

ზოგჯერ საკუთარ თავს ვერ ვგრძნობ, ვერ  ვხვდები ვინ ვარ.

სულ რაღაცას ვეძებ… არ ვიცი რას… თუ ვის…

იქნებ მიზეზს სულის ტკივილისას…

დაბზარულ  სულს მუსიკა შველის.

მუსიკა , რომელიც მე მესმის მხოლოდ…და მას ხან გაზაფხული ქვია ,ხან წვიმა და ხან ზღვა.

ხანაც უბრალოდ სიჩუმე.

მაგრამ ზოგჯერ მუსიკაც უძლური აღმოჩნდება  მომჭყვიტოს ამ არეულ  რეალობას.

მაშინ კი ვიძირები  ოცნებათა ზღვაში…

და უსაზღვროა ჩემი ოცნება.

ვარ ჭარსული დროის ქალბატონი. მაცვია თეთრი, გრძელი კაბა, რომლის მაქმანებიანი ბოლო მარმარილოს იატაკზე  სხვადასხვა მოძრავ ყვავილებს ხატავს. თავზე კაბის შესაფერისი  დიდი ქუდი  პირბადით , ხელზე თხელი, სიფრიფანა თათმანი , რა თქმა უნდა იდაყვებამდე. ჩემს წინ იღება უზარმაზარი  მძიმე მოჩუქურთმებულ—-მოვარაყებული კარები და შევდივარ თეთრ ,სვეტებიან  დარბაზში.სვეტებს სურო შემოხვევია. იატაკი კი თეთრი  გვირილებითაა მოფენილი

–ღმერთო ჩემო, რა სათუთი სილამაზეა ირგვლივ .

მოწიწებით თავს მიხრის თეთრჩოხიანი თაყვანისმცემელი.

ჭაღების ციმციმს ჩემი ბრილიანტებიც უერთდება .

შუაგულ დარბაზში დგას თეთრი როიალი. მასზე წითელი ვარდები მელოდებიან.  მთელი არსებით ვისუნთქავ  მათ სურნელს,  ფაქიზქდ ვეამბორები და ვჯდები როიალთან.

ირგვლივ  და სხეულში  იღვრება  შოპენი…

რომ იფრინო  არაა აუცილებელი ფრთები გქონდეს!

თეთრი როიალი…

შოპენი და…

მაქმანებიანი ქალბატონი.

—ქალბატონო, დამეხმარეთ, მშია.

მოვიხედე, შვიდიოდე წლის ბავშვი…  მართლაც მშიერი …გაშლილი პატარა ხელისგული…

მე კი …

პირდაპირ თავზე ჩამომემსხვრა  ოცნებათა  კოშკი.

ჩანთაში მხოლოდ გამოთვლილი სამგზავრო  ფული…

ვაი , სირცხვილო!

მაქვს კი ოცნების უფლება?!

—მე დღეს ფეხით ვივლი და შენ პურს  იყიდი ,პატარავ, მაგრამ ხვალ?…

 

Read Full Post »

ჩვენ  შვიდი  წელი  ვიყავით  ერთად

მე   და  ჩემი  კლასი

ჩემი  კლასი…  ჩემი  ბავშვები…    უკვე  მომენატრეთ,   ჩემო  ცელქებო.  მგონია შევალ სკოლაში,  შევუხვევ  მარჯვნივ  და  იქ, დერეფნის ბოლოს,  ჩემი  ბავშვები  დამხვდებიან  ისევ,  მაგრამ…                                                                                                                                                   ჩიტის  ბუდესავით  დამიცარიელდა  საკლასო  ოთახი  და  ვფიქრობ  ჩემს  ახალ  ჩანაფიქრზე  რომლის  შიინაარსიც  ვერავინ  დამაცდენია  ალბად  მორიგ  უცნაურობად  მითვლიან  ამას,  მაგრამ  მე  მიყვარს  საზოგადოების  გამოწვევა,  მთავარია  ჩემი  ბავშვები  გამიგებენ.
_ ახლა  რაღა  სიურპრიზს  გვთავაზობ,  მასწავლებელო?
_ჩემო თამრიკო     მე რასაც დაგპირდით  აუცილებლად  შეგისრულებთ.                                   სხვა გზა არაა,  ყველა  მოთმინებით  ელოდება  ჩემს  მორიგ  უცნაურობას.  მე  კი  ვზივარ  ცარიელ  კლასში,  ბოლო  მერხზე  და  უკვე  წარსულიდან  მესმის   სკოლის  დირექტორის  გამკაცრებული  ხმა.                                                                                                   _ბიჭებო  კიდევ  ერთხელ  გეკითხებით,  ვინ  დაიწყო  ჩხუბი?  თუ არ  გინდათ  ყველა  დაისაჯოთ,  მითხარით  ვინ  მოაწყო  ეს  აყალმაყალი  .                                                                                                                                                                                                                               _მე!                                                                                                                                                           _არა,მე!

_ მე  ვიყავი!_ერთსა და იმავეს  იმეორებდა  ყველა.

სამასწავლებლოში  კი  კლასის  ხელმძღვანელი  ვამაყობდი.

_ნახეთ ,  რა  ვაჭკაცები  მყავს,  ნამდვილი  ცოტნეები.

ამ სიტყვებს  გადაკრული  ხუმრობა  მოჰყვა.

_აი  ვინაა მთავარი  დამნაშავე  ,  დავსაჯოთ  კლასის  ხელმძღვანელი  .

უცებ  ყურს  მიწვდა  ერთ-ერთი მასწავლებლის  თავგამოდებული  რიტორიკა.

_მე  ამ  კლასში  არც  გოგონები  მომწონს.  ყველას  მოგწონთ,  მაგრამ  მე  არ  მომწონს.  კლასის  ხელმძღვანელი  უფრო  ყურადღებიანი  უნდა  იყოს.  აი  ეს  ეგრეთწოდებული  ,,მეგობრობის  დღიურია”,  რომელიც  ერთ  გოგონას  ჩამოვართვი.   ამისთვის  ცალიათ?!  რა დროს  ესაა?!  თავზე  უნდა  დაახიო  ეს  რვეული.  არ  შეიძლება  ასეთი  ლმობიერება  .  დამრიგებელმა  უნდა  იცოდეს ,  თუ  რითი  სუნთქავს  მისი  თითოეული  მოსწავლე.

,,მეგობრობის  დღიურს ” ვათვალიერებ.  პირველ  გვერდზე  შეკითხვებია.

—როგორ  შეაფასებდით  საქართველოს  დღევანდელ  მდგომარეობას?—ყოჩაღ , შვილო , პრობლემური  შეკითხვაა.

—–რა არის  სიყვარული?   —ოო,  აი  თურმე  რამ გააბრაზა  ჩემი  თანამშრომელი.

—–ნატვრის  თვალი  რო  გქონდეთ ,  რას  ინატრებდით?—-ეს  საინტერესოა  .  ვნახოთ  რას  წერენ,  ანუ  რითი  სუნთქავენ  ჩემი  მოსწავლეები.

—მართალია,  დღეს  საქართველოს  უჭირს  მაგრამ  მე  არასოდეს  არ  დავტოვებ  ჩემს  ქვეყანას  და  საცხოვრებლად  სხვა  ქვეყანაში  არ  წავალ—-ვაჟკაცი  ხარ  ,  ირაკლი  და პასუხიც  შესაბამისია.

—–სიყვარულია  თავად  ღმერთი  ამ  ქვეყანაზე.  ძალიან  მიყვარს  ეს  სიტყვები .  მეც  მინდა  მყავდეს  შეყვარებული    დამრიგებელმა  ერთხელ  ხუმრობით  გვითხრა  ,  თუ  თქვენს  ასაკში  სიყვარულის  სურვილი  ჯერ  კიდევ  არ  გაგჩენიათ,  ექიმთან  წადით  სამკურნალოდო.  მე  სამკურნალო  არა  ვარ!  —ვაი  მე  ,  ჩემო  აჩიკო ,  ეს  რა  დაგიწერია  ეს  რომ  ზოგიერთმა  წაიკითხოს  დიპლომს  ჩამომართმევენ.

—-მე რომ  ნატვრის  თვალი  მქონდეს  , ვინატრებდი  ჩემს  დამრიგებელს  შვილი  მისცემოდეს  და  მხოლოდ  ჩვენ  არ  ვყვარებოდეთ.

ცრემლი  მომერია.  დღიური კი  პატრონს  დაუბრუნე.  სულ  მალე  ნატვრის  თვალმა  თამუნიას  ნატვრა  შეუსრულა.

რამდენი  რამ  დაგვრჩა  წარსულში.

,,იცით  რა  მასწავლებელო  , ყველა  გოგონას  სურს  გახდეს  ექიმი  , მასწავლებელი,  ჟურნალისტი,  მომღერალი  და სხვა  რამ. მე კი მინდა  ვიყო   ნხოლოდ  დედა.  დიდი  ლამაზი  სახლი  მქონდეს  მყავდეს  შვილები ,  ვიყო  სულ  მათთან.  საღამოს  სამუშაოდან  მათი  მამიკო  რომ  დაბრუნდება  მინდას  ბავშვები  სუფთები  და  ლამაზები  დავახვედრო.  მან  კი  მითხრას  —-ყოჩაღ,  ძვირფასო,  ეს  რა  კარგი  დიასახლისი  მყავხარო”.

ამ  თხზულებას  რომ  ვკითხულობდი  ბევრი  ვიცინე  .  ეს  რომ  დაწერე,  ჩემო  ნინიკო, მეხუთე  კლასში  იყავი  და  შენი  საქმიანი  მშობლები  ხშირად  გენატრებოდა. დღეს  შენ  ჟურნალისტობა  გადაგიწყვეტია  და  დარწმუნებული  ვარ  მომავალში  შენი  შვილების  მამა  გეტყვის  —ყოჩაღ, ძვირფასო,   ეს  რა  კარგი  ჟურნალისტი  და  უფრო  უკეტესი  დიასახლისი  მყავხარო.

ისევ  მეხუთე  კლასი  , ისტორიის  გაკვეთილი  .

—დავით  აღმაშენებელი  შორსმჭვრეტელი  ადამიანი  იყო .

—-იმედა, შორსმჭვრეტელი   როგორ  ადამიანს  ქვია?

—დურბინდს,  მასწავლებელო!—–კლასი  ხარხარებს.

მოგონებებს  ტავი  დავაღწიე  და სკოლის  ეზოში  ჩავედი   ბავშვებს  თვალებში  მოუთმენლობა  ეტყობათ  ,ჩემი ჩანაფიქრი  აინტერესებთ.

—გიტარა?

—-არის  მასწ!

ვიდეო  გადამღები ადგილზეა.

–აბა,  ფული  ვის  რამდენი  გაქვთ!

—-ორგანიზატორმა  შეაგროვოს!

—-რა  დროს  ორგანოზატორია,დამთავრდა  სკოლა!

—-შენ  ყოველთვის  ჩვენი  ორგანიზატორი  იქნები!

—-ფულიც  შეგროვდა  მასწ!

—კარგი.  თემური  და  კობა  ,მე  გამომყევით  თქვენ  კი  დაგველოდეთ,  მალე  დავბრუნდებით.

ჩვენ  ვიყიდეთ  ყვავილების  ლამაზი  თაიგული   ,  ორნამენტებიანი  , დიდი  თიხის  ქოთანი  ,ხილი,  ორი  ბოთლი  შამპანიური  და ისევ  სკოლაში  დავბრუნდით.  ბავშვები  ინტერესით  შემომცქერიან  , მე კი  საზეიმოდ  ვაცხადებ .

—-ჩვენ  ახლა  წავალთ  ნევრესტან  მასწავლებელთან  . მას  დღეს  70  წელი  შეუსრულდა  და  მიულოცოთ.

ბავშვები  გაირინდნენ  . ყურებს  არ  უჯერებდნენ  და  გაკვირვებულნი  მიყურებდნენ.  ერთი  წუთით  ყველამ  უკან  გაბრუნება  იფიქრა.  შევშინდი  გოგლას  ჩორეხივით  მარტო  არ  მივეტოვებისე ბ სკოლის  ეზოში  ჩემს  მოსწავლეებს.

—ბავშვებო,—დავიწყე  გაუბედავად—მე  ეს  რამდენი  ხნის  წინ  ჩავიფიქრე.  წავიდეეთ?

გიო  გიტარას  უხერხულად  ატრიალებდა  და  მხრებს  იჩეჩავდა.

—-აუ,  მასწ,  რა  უნდა  ვუმღერო  მოხუც  ქალს?

—-რამეს  მოვიფიქრებთ.  სოფო, შენ  მოდიხარ?

—-წავიდეთ  უხალისოდ  მომიგო  სოფომ.

—მუდარიანი  თვალებით  ნანის და რუსუდანს   შევხედე.

—ილიკო  შენ  დაწინაურდი  და გააგებინე   ნერვესტან  მასწავლებელს  ჩვენი  სტუმრობის  შესახებ.  ქალია,  მომზადება  დასჭირდება.

იფფ  , რას  მოემზადება  სამოცდაათი   წლის  ქალი  ?!—ჩაიქირქილეს  მზიამ  და ნონამ .

ბავშვები  დასჯილებივით  მო0მყვებოდნენ .  ავედით  მაღალ  ფერდობზე  , ნერვესტან  მასწავლებელი  გაოცებულ—-გაოგნებული  შეგვხვდა.  სიხარულთან  ერთად  უდიდეს  უხერხულობას  გრძნობდა.  ბავშვები  გადაკოცნა  და  შინ      შეგვიპატიჟა.   ჩვენ  კი   ეზოში  , კაკლის  ხეების  ჩრდილ  ქვეშ  ვირჩიეთ  ყოფნა  .

გოგონებმა  ხილი  გარეცხეს  , ყავა  მოხარშეს,  მასპინძელს  არაფრის  მომზადების  ნება  არ დავრთეთ,  მაგრამ  მეზობლები  ვეღარ  გავაკონტროლეთ.   ვინ  რას  მოარბენინებდა  და ვინ  რას.   ყოველგვარი  უხერხულობა  გაიფანტა  .ბავშვები  თუმცა  რაღა  ბავშვები  ,ჩემი  ვაჟკაცები , ულოცავდნენ  მოხუც  მასწავლებელს  დაბადების დღეს,  ეფერებოდნენ, უმღეროდნენ  ხელზე  ეამბორებოდნენ.

და როცა  ნევრესტან  მასწავლებელი  მეუღლემ  საკუთარი  ლექსით  ადღეგრძელა  , ახალგაზრდებმა  სიყვარულის  უკვდავება  იწამეს.

იმ  დღეს  ნევრესტან  ჯაფარიძე  ბედნიერი  იყო  და  სულაც  არ  იყო  მოხუცი  .

დამშვიდობებისას  გიომ  ყველასთან  მოულოდნელად  გამოაცხადა  .

—ეს  სიმღერა  იუბილარს  ქალბატოვ  ნევრესტან   მასწავლებელს  ეძღვნება.

გიტარის სიმებს  ხელი  ჩამოკრა  . გარემო  მოიცვა სასიამოვნო  მელოდიამ.  გიო  მღეროდა.

,,თავადის  ქალო  , იქნებ  დაბერდი ,

თმაში  ჭაღარა  შემოგეპარა, ჭირიმე!”

იუბილარი  ტიროდა…    ბავშვებსაც  კი  აღარ  სჯეროდათ  მისი  ასაკის…

——-მასწავლებელო  ასეთი  კმაყოფილი  არასოდეს  ვყოფილვარ—-მითხრა  ყველაზე  ჭირვეულმა  ნათიამ.

——-როგორ   გაუხარდა ,  ამაზე  დიდ  სიკეთეს  ვერ  გავაკეთებდით—-დაეთანხმა  სალომე.

——-ბავშვებო , მე  მინდა  დღევანდელი  დღე  დაიმახსოვროთ  და  ის  ჩემს  ერთერთ  მორიგ  გაკვეთილად  ჩამითვალოთ.   ვინაა   თქვენთვის  გეოგრაფიის  მოხუცი  მასწავლებელი  ,  ნევრესტან  ჯაფარიძე,  რომელმაც  მეცხრე  კლასში  დაამთავრა  თქვენთან  ურთიერთობა  . დღევანდელი  გაკვეთილის  მიზანი  იყო  არა  მარტო  ის,  რომ  ადამიანს  სიხარული  ვაჩუქოთ,  არამედ  ისიც  რომ  ჩვენ  ადამიანები  საჭიროების  მიხედვით  არ  უნდა  გადავანაწილოთ.

თქვენ  სკოლა  დაამთავრეთ ,  წინ  გამოცდები  გელოდებათ  მაგრამ  მაინც  გამონახეთ  დრო  და  გაახარეთ  მოხუცი  მასწავლებელი.   ადამიანი  მხოლოდ  მაშინ  არ  უნდა  გვახსოვდეს  როცა  გვჭირდება,  ისე,  უბრალოდ,  არაფრის  გულისთვისაც  უნდა  გავიხსენოთ  . თქვენც  ხომ  გაგითბათ  გული,  როცა  მისი  სიხარულით  აცრემლებული  თვალები  ნახეთ.  გიო  რომ  უმღეროდა  , რომელი  თქვენგანი  გრძნობდა  ამ  ქალის  ასაკს.   ის  თითქოს  თქვენი  ტოლი  იყო  ისევ.  მე ძალიან  მიხარია ,  რომ  თქვენც  იგრძენით  ყოველკივე  ეს  და  ასე  კმაყოფილები  ბრუნდებით  ოჯახებში.

*                *                 *

ჩვენთვის  მოულოდნელი  იყო  ერთ-ერთი   მასწავლებლის   რეაქცია  .

—ბავშვებო  თქვენ  ნამდვილად  არა ხართ  ნორმალურები  . რა  გინდოდათ  იმ  სიმაღლეზე  , რომ  აისეირნეთ  ფეხით,  ლაშქრობა  გქონდაათ? გამოცდები  ვისთანაც  გაქვთ  აქი  ,იმ  მასწავლებელს  ვერ  ესტუმრეტ  ასეთი  პატივით?!

შეთანხმებულივით  ყველა  ბავშვი   მე  მომაჩერდა,   გიომ  კი  თვალი  ჩამიკრა.  ამან  მაფიქრებინა,  რომ  ჩემი  გაკვეთილის  მიზანი  მიღწეულად  უნდა  ჩამეთვალა.

Read Full Post »

ხა! ხა! ხა! ხა!–უცებ მოედო მთელ უბანს არანორმალური ხარხარი.

– ვალერა დამთვრალა.

–სად ხეთქა ამ დილაადრიან–გადასძახეს ერთმანეთს მეზობლებმა.

–ხა,ხა,ხა–მთელი ძალით, უცნაურად ხარხარებდა ვალერა,თითქოს თან მოსთქვამდა.

–ვინ დაალევინა ახლა ამ უსაქმურს.  დაკარგულია უკვე მთელი დღე. მე კი რამდენი საქმე მქონდა გასაკეთებელი .–შეწუხდა დიასახლისი.

ვალერას კი დიასახლისის დაგეგმილი საქმეები სულ არ ახსოვდა ხარცხარებდა თანაც ისე თავდავიწყებით ,თითქოს ამ ქვეყნად მხოლოდ ბედნიერებას დაესადგურებინა.

–ვინაა ვალერა? –შევეკითხე მეზობელს.

–მალე გაიცნობ, შენც მოგადგება დასალევისათვის. თუ არ შეიჩვევ კარგი იქნებ. ისე კეთილია, ბავშვთა სახლში იზრდებოდა, ძია ბაქარმა გამოიყვანა იქედან და ოჯახში ჰყავდა. მერე სიძეობაც მოუნდომა. ვერ მიართვეს. ახლა კი დადის და ლოთობს . დმნაშავე თვითონაა, იმ ღვთისნიერი კაცის სიკეთე ვერ იღირსა.

–ხა,ხა,ხა, თითკოს ამ ნათქვამზე გადაიხარხარა ვალერამ.

ვალერა ჯერ არ მენახა მაგრამ მისი პიროვნება რაღაც იდუმალებით მოსილ ზღაპრის გმირად დამესახა.იყო რაღაც  მის ხარხარში არა ბუნებრივი ,მისტიური და მიმზიდველი. წამით მომეჩვენა ,რომ ვალერა დამცინოდა, მარტო მე კი არა , მთელ ქვეყანას, მის ირგვლივ არსებულ მთელ სამყაროს.    ნეტა რა გვქონდა ამ პატიოსან საზოგადოებას ლოთი ვალერას დასაცინი?!

მეორე დღეს კარს უცნობი მამაკაცვი მომადგა .

–გამარჯობათ. მე თქვენს გასაცნობად შემოვიარე –მითხრა მან.

–ძალიან კარგი,მობრძანდით  –მივუგე .

–თქვენ ამ უბნის ახალი მცხოვრებნი ხართ არა? მე ვალერა ვარ .

–მე უკვე გიცნობთ  .

–როგორ? საიდან?–აღელდა ვალერა.

– ჯერ დაბრძანდით და მერე ვისაუბროთ. თან რაიმეთი გაგიმასპინძლდებით.    –თქვენი მეუღლე შინ რომ იქნება ,მაშინ დავრჩები .

უყურეთ ვალერას სიფრთხილეს ! ღიმილით გავიფიქრე მე.

–მოითმინეთ , ოჯახი მაინც დამილოცეთ  –ვალერას აშკარად ესიამოვნა ხელახალი მიპატიჟება .

–გაგიმარჯოთ ოჯახური ბედნიერება არსოდეს დაგრღვეოდეთ–მითხრა, გადაჰკრა და ხელზე კოცნით დამემშვიდობა.თავი მოიკლა არც მეორე ჭიქა არაყი დალია და არც ნამცხვარი მიირთვა, მიჩვეული არა ვარო.

მე ვალერას ვაკვირდებოდი. ნორმალური  აღნაგობის , მაგრამ მოკუნტული, ჩია , რაღაცნაირად ძალად დაპატარავებული… სათნო თვალები , არა ,თვალები კი არა, სახეში ჩასმული ორი სევდიანი სიკეთე. როგორ შეეძლო ამ ადამიანს მთელი უბნის შემძვრელი და გამაყრუებელი ხარხარი. მე კი სწორედ ამ დამცინავი ხარხარის მიზეზი მაინტერესებდა ყველაზე მეტად.     ვალერას გასაშინაურებლად საკმაო დრო დამჭირდა.ერთ დღეს მან მითხრა :

–კეთილი ხალხი ხართ თქვენ არაფერს ითხოვთ , პატივს კი მცემთ. ხანდახან მეთვითონ ჩემი ნებით,გეხმარებით.

–ვალერა , რამდენი წლისა  ხარ?                    

–ორმოცდახუთის.

–მერე უცოლოდ რად დაიარები?

ვალერამ გამომცდელად შემომხედა,თითქოს იგრძნო, რომ არც ჩემი ყურადღება იყო მთლად უანგარო. არაფერი მიპასუხა, ამოიოხრა და წავიდა.  მეგონა ვიჩქარე  და ვალერას ნდობა დავკარგე, მაგრამ იმავე საღამოს დაბრუნდა საკმაოდ ნასვამ მდგომარეობაში და საჩუქრად მინიატურული წიგნი დამიტოვა.

–აქ სულ ანეგდოტებია, წაიკითხე და იცინე, მაგრამ არ დაგავიწყდეს  ყველაზე დიდი ანეგდოტი თვით ცხოვრებააო.          ვალერა აღარ მოვიდა . კარგა ხნის შემდეგ ქუჩაში შემხვდა მთვრალი ახალგაზრდა ბიჭებს შუაში ჩაეყენებინათ და აცეკვებდნენ. რომ დამინახა , ცეკვა შეწყვიტა და მომესალმა. მომეჩვენა რომ ვალერა მთვრალი არც იყო. იმ საღამოს უბანი შეაზანზარა ვალერას ხარხარმა. მეორე დღეს კი მესტუმრა.

–იცით, ბიდიში უნდა მოგიხადოთ გუშინდელის გამო .

–მე რატომ მებოდიშები, ვალერა, ეს შენი ცხოვრებაა და როგორც გინდა ისე გაატარე.

–როგორც გინდა?! –ვალერამ ტუჩები მწარედ მოიკვნიტა – როგორც გინდა ისე სადაა…     –ვალერა, შენ ვინ ხარ?

–მეე?! მე ერთი ობოლი ბიჭი ვარ .

–  ვიცი რომ ობოლი ხარ მაგრამ რაიმე უნდა იღონო, ცხოვრება უნდა მოიწყო.         –ეეჰ, რა დროისაა, ჩემმა მატარებელმა ჩაიარა. ტუუ…ტუ…––მოგონილი არა სერიოზულობითმიპასუხა მან.

–თუ ჩაიარა არაყი რად არ გააყოლე, ადამიანო .

ვალერამ იწყინა.

–შენ ვინ გეკითხება? სადაური ჩემი მამიდა ხარ? არ მინდა , ქალბატონო, შენი არაყი .    თავი დამანებე, შენ მე რა უნდა გამიგო ?!– მომაძახა ვალერამ და გაიქცა. მე კი ვიცოდი ვალერა აუცილებლად დაბრუნდებოდა.

იგი სამი დღის შემდეგ მოვიდა და ყვავილების თაიგული მომართვა.

–დღეს მხოლოდ ამ თაიგულისთვის ვიმუშავე როგორც დედას შვილი ისე მოგართვი და უარი არ მითხრა .

–ჩვენი დედა შვილობა არაფრით გამოვა, ვალერა.–გამეცინა მე .

–ამას არ აქვს მნიშვნელობა. მე რომ თქვენისთანა დედა მყოლოდა…–ცრემლი მოერია–მე, რომ   ახლა ჩემი დედა ვნახო , ალბად საკუთარი ხელებით მივახრჩობ.

–რას ამბობ ვალერა!

–რას ვამბობ?! აბა რას ვიზამ . უცხო სხეულივით , რომ მისროლა საკუთარი სხეულიდან და მიმაგდო, ამას როგორ ვაპატრიებ. ერთხელაც არ დაინტერესებულა მის მიერ გსჩენილი არსების ბედით. ერთხელ შემეკითხე ვინახარო . განა ვიცი ვინა ვარ ?! მე ერთი ობოლი ბიჭი ვარ, რვა წლამდე ბავშვთა სახლში ვიზრდებოდი , შემდეგ ძია ბაქარმა წამომიყვანა, საკუთარ ოჯახში…  მერე კი …– უცებ ვალერა ახალგამოღვიძებული ბავშვივით მომაჩერდა .

– მერე? მერე რა მოხდა ვალერა .– ვერ მოვთოკე ცნობისმოყვარეობა .

ვალერამ გამჭოლი მზერა მესროლა.

–მერე არაფერი.სისულელეა.ახლა კი წავედი. კმარა.            კულმინაციის მწვერვალიდან თავქვე დავეშვი. ვალერა კი სიმღერით მიუყვებოდა გზას. – უპატრონო ეკლესიას ეშმაკები შეესია. ეს აფორიზმი ვალერას სიმღერად ექცია და ხშირად იმეორებდა.    მეზობლის ქალი შემეხუმრა .

–ვალერამ მოუხშირა სტუმრობას. ახლა შენ არ შეუყვარდე…

–არ ინერვიულო, ძვირფასო, მას მეც ვუყვარვარ შენც და ისიც . საერთოდ ვალერას ყველა უყვარს.

ბიჭს მანქანამ ძაღლი მოუკლა ტიროდა გულსაკლავად. მეორე დღესვე ვალერამ ბავშვს ბუთქუნა ლეკვი აჩუქა.

– აღარ იტირო, გენაცვალე, შენისთანა ბავშვმა არ უნდა იტიროს.

ამ ბიჭს მასზე პატარა დაიკო ჰყავდა. არც ის დაჩაგრა ვალერამ და თოჯინა აჩუქა. გახარებულმა მაცაცომ, როგორც ვალერა მიმართავდა , მას უთხრა .  რა კეთილი ხარ ვალერა! დაბადების დღეზე მეც გაჩუქებ რაიმეს. როდისაა შენი დაბადების დღე?

–არასოდეს.– ძლივს გასაგონად წარმოსთქვა ვალერამ.

–ნუ იტყუები, დაბადების დღე ყველას აქვს.

– ყველას აქვს, მაცაცო, მე კი არა. – ბავშვი დედასთან გაიქცა.

–დედა, იცი , ვალერას დაბადების დღე არასოდეს არ აქვს. –  ვალერას მწარედ გაეცინა.

მოჩხუბარ ძმებს ვალერა ერთხანს შორიდან შესცქეროდა, ეგებ თავისით დაშოშმინდნენო, ბოლოს კი მათ შორის ჩადგა .

– ღმერთმა ძმა გაჩუქა და ეჩხუბები?!–შეარცხვინა ორივე.                                                            ერთერთმა ვალერას დარიგება იუკადრისა და ყურში ჩაუსისინა .

–შენ კიდე ვინ მიგდიხარ, შე …

ვალერამ ფერი დაკარგა ,თავი მხრებში ჩარგო, რამდენიმე ნაბიჯი უკუსვლით გადადგა შემდეგ კი შეტრიალდა და წალასლასდა. მე კი სრულიად მოულოდნელი და უხერხული კითხვა დამისვა.

–მითხარით , ვინ ვარ მე?

სახტად დავრჩი , მაგრამ პასუხის გაუცემლობა არ შეიძლებოდა.

–შენ არაჩვეულებრივი ადამიანი ხარ , ვალერა.

–არაჩვეულებრივი კი არა , საერთოდ თუ ვარ ადამიანი ესაა საკითხავი.

ვგრძნობდი ძალიან უჭირდა ვალერას , ცრემლებს ყლაპავდა.

–მე ძია ბაქარის წინაშე იცი რა დავაშავე? მისი ქალიშვილი, ნანი შემიყვარდა. ეს გრძნობა არც გატაცება იყო არც  ასაკის ბრალი. ოჯახური სიმყუდროვე მინდოდა. ჩემი კუთხე ,მეუღლე, შვილები… ისეთ ძალას ვგრძნობდი მთას გადავდგამდი. ძია ბაქარი კი გაბრაზდა , ეს რა მაკადრა მაგ ლაწირაკმაო. სახლიდან წავედი.

საღამოს დავბრუნდი, დარჩენას რაღათქმაუნდა აღარ ვაპირებდი , ბოდიში უნდა მომეხადა… ჩემთვის ხომ ძია ბაქარზე კეთილი ადამიანი არ არსებობდა. რამდენიმე წუთით ფანჯარასთან დავყოვნდი შევყურებდი და ვესიყვარულებოდი ძია ბაქარს. ალბად მამა ასე მეყვარებოდა. ნაბიჯის გადადგმა მიჭირდა. უცებ ძია ბაქარი იქვე მჯდომ მეუღლეს მიუბრუნდა და უთხრა .

– სახლში მოვიყვანე, ჩემს ბიჭს დამხმარე ეყოლება საქმეს შეუმსუბუქებს–მეთქი და ნახე რა მომინდომა მაგ…             და ისეთი სახელი მიწოდა , რამაც მაგრძნობინა, რომ მე ადამიანი არა ვარ. ვოინიჩის ,,კრაზანას”” გმირს რომ მოუვიდა, მეც ისეთი გრძნობა დამეუფლა. როგორც მასში დაიმსხვრა პადრეს ხატება, ისევე ჩემში ძია ბაქარი და მისი სიკეთე ნაწილებად დაიშალა.– ვალერა შეჩერდა ღრმად ჩაისუნთქა და მოგუდული ხმით განაგრძო– დღეს კი , ამ ამბიდან თითქმის ოცდაათი წლის შემდეგ , ისევ მიწოდეს ის სიტყვა. ძმები ჩხუბობდნენ  , წარმოგიდგენია?! ძმას ძმა ვერ შეუყვარებია და სხვა ვინ უნდა შეიყვაროს?! ვის უნდა აპატიოს?! საკუთარ ძმას აყენებს შეურაცხყოფას და მე დამინდობს   ?! საოცარია ეს ცხოვრება. ვინც ამბობს –მე მიყვარს ღმერთი და თავის ძმას ვერ იტანს – მატყუარაა არ ვიცი საიდან ვიცი ეს სიტყვები მაგრამ ძალიან მომწონს.

–ვალერა, შენი ამბავი მომიყევი , ეს ძმები არ მაინტერესებს .

–ნეტა ჩემი ამბავი რად გაინტერესებს?… კარგი, მოგიყვები.  სამხედრო სამსახურში დიდი სიამოვნებით წავედი . კიდევ კარგი ნანის სიყვარულზე არ დავლაპარაკებივარ და გულში იმედის ნაპერწკალი ისევ ღვიოდა, თორემ როგორ გადავიტანდი ყოველივეს. იქ ქილერად მამზადებდნენ. გადმომცეს პირადობის მოწმობა  .თითქოს უნდა გამხარებოდა . მაგრამ ასე არ მოხდა. არ მინდოდა ადამიანის მკვლელი გავმხდარიყავი. ჯოჯოხეთი გამოვიარე. წყალწაღებული ხავსს ეკიდებოდაო ხომ გაგიგონია, ამ ხავსად ჩემთვის ნანის სიყვარული ქცეულიყო. ერთ–ერთი მძიმე სამხედრო ოპერაციის დროს მკვდრად ჩამთვალეს, ვერც ჩემი ცხედრის გადატანა მოასწრეს და ძლივს გამოვაღწიე ამ კოშმარიდან.    სიცოცხლე როგორი მძიმეც არ უნდა იყოს მაინც ტკბილია… თუ შეურცხვენელია.  დაბრუნებულს ის ხავსიც გამომეცალა ხელიდან და გადავეშვი ცხოვრების თავბრუდამხვევ მორევში. ნანის გათხოვება ძალიან არ მიდარდია , აზრიც არ ჰქონდა… თანაც კარგი მეუღლე ჰყავდა და ბედნიერი იყო. მე კი , მადლობა ღმერთს, სხვისი ბედნიერებით ტკბობის უფლება მაინც მაქვს.

– აი, თურმე რატომ დაგვცინი.

– როგორ გეკადრებათ! რა გაქვთ ჩემი დასაცინი?– ჩემთვის ძალიან ნაცნობი გამომეტყველება მიიღო ვალერამ .

–არა, ვალერა , შენ მე ვერ მომატყუებ. შენ ჩვენი სულის სიღრმეს ჩასწვდი, შენთვის ჩვენი სიკეთე მოჩვენებითია უკვე.

–და იცი ეს რატომ მოხდა? ერთმანეთთან თქვენ ამას არ გამოამზეურებთ, ჩემთან კი ადვილია. მე ვინ ვარ. მთავარია თქვენ ერთურთს დაუმტკიცოთ რაღაც… თქვენი გამიხედვაც კი მოწყალებად უნდა მივიღო და  მადლობელი უნდა ვიყო . ვარ კიდეც, მაგრამ ეს ყველაფერი არაფერია, გული იმაზე მწყდება, რომ ისე მოვკდები არავის ვეტკინები, ცრემლი არ ჩამოუვარდება ვინმეს ჩემთვის. ესაა ჩემი სიცოცხლე. ესა ვარ მე, ვალერა, თითქმის არავინ. მე ხომ ჩემი არსებობისათვის ბოდიშს უნდა ვიხდიდე.

–კარგი რა , ვალერა, ამას ნუ ამბობ.

გახსოვს დედაჩემზე რაც გითხარი, იმასვე ვფიქრობ ახლა. შემიძლია გავიგო, რომ რაღაც მოხდა, იძულებული გახდა ეს ნაბიჯი გადაედგა, მაგრამ ჩემთვისაც ხომ უნდა დაეტივებინა რაღაც შანსი. ვერაფერი ვუპასუხე.                                                                       ვალერა წავიდა მეგონა რამდენიმე საათში უბანს მისი ხარხარი მოედებოდა,   მაგრამ შევცდი.ის აღარ დაბრუნდა ერთი კვირის შემდეგ გავიგე ვალერას ავადმყოფობა კეთილ კაცს სარდაფი დაეთმო მისთვის დაძახებაზე არ გამომეპასუხა. შუბლმა ხელი დამწვა ხელის შეხებაზე თვალი გაახილა , გაოცებით მომაშტერდა. უცებ ხელზე ხელი მსტაცა.

–დედა! ეს შენა ხარ ?

შემეშინდა . უკან გამობრუნება მინდოდა , მაგრამ ვალერა ხელს აღარ მიშვებდა. ბორგავდა.

–მოხვედი დედა?  გამარჯობა! სად, სად იყავი აქამდე? მომენატრე, ძალიან მომენატრე. იცი , როგორ მიყვარხარ?! მაპატიე ჩემო ძვირფასო .

– რა გაპატიო , ვალერა, ეს შენ უნდა მაპატიო– უნებურად შევედი ვალერას დედის როლში და მხოლოდ ახლა მივხვდი, რომ ჩემთვის მამის ტოლი ვალერა    ჩემში ყოველთვის საკუთარ დედას ეძებდა.

–ჩემი სახელიც , დედა? მადლობთ სახელის გარდა არც მქონია არაფერი ამ ქვეყნად, მარტო ვალერა ვიყავი, უგვარო , უმამისსახელო, მაგრამ შენ მაინც მიპოვე, დედა.    მართლაც უსაზღვრო ყოფილა დედაშვილური სიყვარული.

ვალერა ჩემს ხელს ნაზად იკრავდა ცხელ ლოყაზე და ძალიან ფრთხილად ეფერებოდა.

–დედა, დაბადების დღე როდის მაქვს მითხარი… საყვედურს კი არ გეუბნები, უბრალოდ ერთხელ მაინც უნდა ავღნიშნო. შენ მეყოლები მაცაცო და ჩემი ნანი…

–ნანი ჩემი საცოლეა ,დედა გაიცანი …

–ნანი, ეს ჩემი დედაა, ნახე მეც რა კარგი დედა მყავს …მიპოვა… დავეკარგე, მაგრამ მაინც მიპოვა…

– მე შენ გელოდი , მეც გეძებდი… სულ გეძებდი. ყველგან, ყველგან შენ გეძებდი… ვალერას სუნთქვა უჭირდა .

–რაკი მიპოვე აღარაფრის მეშინია , თვით სიკვდილისაც კი .ჯოჯოხეთშიაც რომ მოვხვდე ამაზე უარესი რა იქნება, რაც აქ გავიარე…  მთავარია შენ ჩემთან ხარ, დედა.                             უცებ ვალერა არა ადამიანურად დაიგრიხა ,სხეული აუძიგძიგდა, სახე მოეშალა. რამდენიმე წუთში დაწყნარდა ,დამშვიდდა, თვალდახუჭული იწვა და ჩუჩულებდა გაურკვეველს . შემდეგ ხელები წინ გაიწვდინა და ხმამაღლა დაიძახა –დედა! არ წახვიდე… ისევ არ დამტოვო …დედა, დედაა , სადა ხარ ? ვერ გხედავ დედა  ბალიშზე მისვენებული ვალერა ხელზე მეამბორა და ძლივს გასაგონად ჩაიჩურჩულა  .

–  უფალო,აბედნიერე ეს ადამიანი . დედა ნუ … ნუ მტოვ…

ხელთ ვალერას გაცივებული მარჯვენა შემრჩა .

– ღმერთო, რატომ მაგრძნობინე დედობა ასე უცნაურად რა დაგიშავე? მე ხომ ამისთვის ძალიან პატარა ვიყავი. ან შენ რა დაგიშავე , ჩემო კეთილო ვალერა რომ ყველას მოჩვენებითი სიკეთე მე მაზღვევინე , ყველას კუთვნილი მე მატირე… ბარემ ყველას ნაცვლადაც მე მაპატიე  .                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                              1989 წელი

Read Full Post »